GOITIA: DUMADAMING CHINESE SURVEY SHIPS, NAKAKAALARMA

Hindi dapat balewalain ng Pilipinas ang presensya ng dalawang Chinese military hydrographic survey vessel sa ating maritime domain noong Setyembre 11.

Ang Hai Yang 23 Hao/Qian Xuesen 873 at Hai Yang 24 Hao/Deng Jiaxian 874 ay Type 636A survey ships ng People’s Liberation Army Navy. Hindi sila ordinaryong civilian research vessels. May kakayahan silang mangalap ng detalyadong datos tungkol sa lalim, anyo at kondisyon ng seabed.

Namataan ang Hai Yang 23 humigit-kumulang 1.15 nautical miles sa timog ng Galoc Island, Palawan, habang ang Hai Yang 24 ay nasa 64.28 nautical miles west-northwest ng Panatag Shoal, malapit sa submarine cable infrastructure.

Dito nagiging usapin ng national security ang kanilang presensya. Ang seabed data ay maaaring gamitin sa siyentipikong pag-aaral, ngunit maaari rin itong makatulong sa naval navigation at submarine operations. Mas sensitibo ito kapag nakukuha malapit sa kritikal na imprastraktura gaya ng undersea cables.

Sa ilalim ng Republic Act No. 12065, o Philippine Archipelagic Sea Lanes Act of 2024, kailangan ng pahintulot ng Pilipinas para sa hydrographic o oceanographic surveys ng mga dayuhang barkong nagsasagawa ng archipelagic sea-lanes passage. Kinikilala rin ng UNCLOS ang hurisdiksyon ng Pilipinas sa marine scientific research sa ating EEZ.

Ayon kay Chairman Emeritus Dr. Jose Antonio Goitia, hindi dapat maging kampante ang Pilipinas.

“Hindi ito mga ordinaryong research vessel. Mga military survey ship ang mga ito na may kakayahang mangalap ng detalyadong impormasyon tungkol sa ating maritime environment. Kapag nasa sensitibong lugar sila, may karapatan ang Pilipinas na itanong kung ano ang kanilang minamapa at bakit.”

Iniulat din ng mga awtoridad ang 48 Chinese Coast Guard at PLA Navy vessels sa apat na pangunahing lugar sa West Philippine Sea mula Setyembre 8 hanggang 14.

“Hindi tayo dapat matakot dahil lamang sa presensya ng mga dayuhang military vessel sa ating maritime domain. Bantayan sila, idokumento ang kanilang ginagawa at ipaglaban ang ating mga karapatan,” ani Goitia.

Para sa Pilipinas, ang usapin ay hindi lamang kung sino ang naglalayag sa ibabaw ng dagat. Mahalaga rin kung sino ang nangangalap ng impormasyon tungkol sa seabed, likas na yaman at kritikal na imprastraktura sa ilalim nito.

Hindi kailangan ng komprontasyon. Kailangan ng Pilipinas ng matibay na maritime awareness, tuloy-tuloy na monitoring at malinaw na pagpapatupad ng ating mga karapatan.

Ang ating seabed at undersea infrastructure ay bahagi ng national security. Hindi dapat maging normal ang presensya ng dayuhang military survey ships nang hindi natin alam kung ano ang kanilang ginagawa at kung anong impormasyon ang maaari nilang makuha.

Si Dr. Jose Antonio Goitia ay Chairman Emeritus ng Alyansa ng Bantay sa Kapayapaan at Demokrasya (ABKD), People’s Alliance for Democracy and Reforms (PADER), Liga Independencia Pilipinas (LIPI), at Filipinos Do Not Yield Movement (FDNY). Siya ay nagtapos ng Juris Doctor at Doctor of Philosophy (PhD), at may mga advanced degree sa MNSA, MPA, at MBA.