Mga kaso ni Teng Mangudadatu sa Ombudsman pinatutuldukan

Matapos ang matagal na paghihintay, gumagalaw na umano tungo sa paglalagom ang mga kasong isinampa laban kay Suharto “Teng” Mangudadatu sa Office of the Ombudsman–Mindanao, ayon sa isang source na may kaalaman sa usapin, sa gitna ng mga ulat na maaari siyang makapasok sa Bangsamoro Parliament bilang kapalit ng isang miyembro at naglalayong maging susunod na Chief Minister ng Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao (BARMM).

Ang posibleng pag-usad ng mga kaso ay nagiging mahalagang usapin sa panahong naghahanda ang Bangsamoro Parliament na pumili ng susunod na Chief Minister, isang prosesong inaasahang magtatakda sa direksiyon ng pamahalaang rehiyonal at sa pagpapatuloy ng mga reporma sa ilalim ng Bangsamoro autonomy.

Batay sa briefer ng mga complainant, naghain sina Mastura M. Usman at Nhoraidha P. Ebus ng mga reklamong administratibo at kriminal laban kay Mangudadatu sa Ombudsman–Mindanao, na may mga case number na OMB-M-C-JAN-23-0012 at OMB-M-A-JAN-23-0012.

Kabilang sa mga kasong nakasaad sa dokumento ang reklamong may kaugnayan sa Section 3 ng Republic Act No. 3019, o Anti-Graft and Corrupt Practices Act, at Article 177 ng Revised Penal Code na tumutukoy sa usurpation of authority or official functions. Sa administratibong reklamo, nakasaad naman ang mga alegasyon ng grave misconduct, conduct prejudicial to the best interest of the service, at paglabag sa mga probisyon ng Local Government Code.

Ayon sa briefer, nanalo si Mangudadatu bilang gobernador ng Sultan Kudarat noong halalan noong Mayo 13, 2019. Sinasabi ng mga complainant na lumipat siya ng tirahan mula Sultan Kudarat patungong Datu Abdullah Sangki, Maguindanao, noong Setyembre 27, 2021, at inilipat din ang kanyang voter registration sa nasabing lugar.

Binanggit sa dokumento ang mga sertipikasyong umano’y inilabas ng Commission on Elections (Comelec) sa Datu Abdullah Sangki at sa Intramuros, Maynila, bilang suporta sa mga paratang tungkol sa paglilipat ng voter registration. Gayunman, kailangan pa ring suriin ang mga dokumentong ito kasama ng buong rekord ng kaso at anumang paliwanag o depensa ng respondent.

Hindi pa matitiyak mula sa briefer lamang ang kasalukuyang yugto ng mga reklamo, kung may inilabas nang resolusyon ang Ombudsman, o kung ano ang magiging resulta ng mga ito. Ang impormasyong gumagalaw na ang mga kaso tungo sa paglalagom ay batay sa source at kailangan pang pagtibayin sa pamamagitan ng opisyal na kumpirmasyon ng tanggapan.

Kasabay nito, may mga alegasyong nagsisikap si Mangudadatu na gumamit ng mga di-wastong paraan upang makapasok sa Parliament at maisulong ang kanyang hangaring maging Chief Minister. Ang mga paratang na ito ay nangangailangan ng hiwalay na beripikasyon at hindi dapat ituring na napatunayang katotohanan nang walang sapat na ebidensiya.

Sa ilalim ng anumang demokratikong sistema, ang pagpasok sa isang lehislatibong institusyon at ang pagpili ng punong ehekutibo ay dapat sumunod sa batas, sa mga umiiral na tuntunin, at sa lehitimong proseso ng pagpili. Hindi dapat manaig ang pamimilit, panunuhol, panlilinlang o anumang paraang lumalabag sa batas, kung mapatutunayang may ganitong mga gawain.