Libo libong Bangsamoro nag-rali para pagbitiwin si Lagdameo at wakasan paghihimasok ng BARMM

Nagsagawa ng kilos protesta ang libo libong  Bangsamoro matapos magtipon  tipon sa Bangsamoro Government Center sa kahabaan ng Gov. Gutierrez Avenue noong Huwebes, Hunyo 25, upang hilingin ang pagbibitiw ni Special Assistant to the President Antonio “Anton” Lagdameo Jr., at wakasan ang tinawag nilang panghihimasok sa Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao (BARMM).

Sinabi ng mga organisador, libo libo ang dumalo, mula sa iba’t ibang lalawigan ng rehiyon. Ang ilang kalahok mula sa labas ng lungsod ay dumating pa noong gabi bago ang pagtitipon at natulog sa kahabaan ng Gutierrez Avenue upang makakuha ng puwesto.

Pinangunahan ang pagkilos ng Recover BARMM Now, isang koalisyon ng mga stakeholder ng Bangsamoro na binubuo ng mga tagapagtaguyod ng kapayapaan, mga civil society organization, mga lider relihiyoso at tradisyonal, mga grupo ng kabataan at kababaihan, mga propesyonal, at mga dating mandirigmang Moro. Sinuportahan ito ng Moro Islamic Liberation Front (MILF) at ng partido nitong United Bangsamoro Justice Party (UBJP).

Pinaratangan ng mga kalahok si Lagdameo ng panghihimasok sa panloob na usapin ng BARMM, partikular ang pagtanggal noong Marso 2025 kay MILF chairman Ahod “Al Haj Murad” Ebrahim bilang interim chief minister at ang pagpapalit dito ni Abdulraof Macacua — isang hakbang na ayon sa MILF ay isinagawa nang walang konsultasyon sa kanilang central committee.

Ayon kay Sheik Abdulhadie, tagapagsalita ng Recover BARMM Now at convenor ng pagtitipon, si Lagdameo umano ay nagbibigay ng “maling payo” kay Pangulong Ferdinand Marcos Jr. hinggil sa Bangsamoro — payo na ayon sa kanya ay nag-ambag sa kawalang-katatagan ng pulitika at sa pagbawas sa bilang ng mga pwesto ng MILF sa rehiyonal na parlamento.

Sa ilalim ng Republic Act 11054, o ang Bangsamoro Organic Law, ang 80-kasaping Bangsamoro Transition Authority na nagsisilbing interim na parlamento ay dapat binubuo ng 41 nominado ng MILF, at ang natitira ay itatalaga ng pamahalaan.

“Ang mga dokumentong ito ay hindi basta-basta piraso lamang ng papel. Kinakatawan ng mga ito ang pawis, luha, sakripisyo, at dugo ng mga henerasyong nauna sa atin,” pahayag ng koalisyon sa kanilang opisyal na pahayag, tumutukoy sa Comprehensive Agreement on the Bangsamoro (CAB) at sa Bangsamoro Organic Law.

Bukod sa pagbibitiw ni Lagdameo, hiniling ng koalisyon ang buong pagpapatupad ng CAB at ng Bangsamoro Organic Law, ang pagwawakas sa panghihimasok sa pagdaraos ng halalang pamparlamento ng Bangsamoro, at ang pag-alis sa tinawag nilang mga oportunista na nanggamit umano sa mga institusyon ng rehiyon upang hatiin at pahinain ang mamamayang Bangsamoro.

“Hindi napapanatili ang kapayapaan sa pangako lamang. Napapanatili ito sa pagtupad ng mga obligasyon,” ani Abdulhadie. Inilarawan ng koalisyon ang Bangsamoro bilang “nagkakaisa at matatag,” at nagbabala na hindi sila titigil hangga’t hindi natutugunan ang kanilang mga panawagan. Maaari pang sundan, ayon sa mga organisador, ng iba pang mapayapang pagkilos ang pagtitipon noong Huwebes.

Hindi pa tumutugon si Lagdameo sa panawagan para sa kanyang pagbibitiw hanggang Huwebes. Hindi rin ito ang unang ganitong panawagan laban sa kanya; gumawa na ng katulad na panawagan noong nakaraang taon si Sultan Kudarat Gov. Pax Ali Mangudadatu kaugnay ng umano’y panghihimasok niya sa pulitika ng BARMM.(Boy Celario)