Democracy Watch sa Comelec: failure of election sa 2025 midterm polls, posible kapag pinili ng Comelec ang Miru

NAGBIGAY babala Ang isang election watchdog na Democracy Watch sa Commission on Elections (Comelec) nang posibilidad na magkaroon ng failure of election sa 2025 midterm polls kapag ibinigay ng gobyerno ang bagong electronic voting system contract sa South Korean firm na Miru Systems Co. Ltd.

Base sa pinakahuling available data na nagpapakita ng Miru’s performance sa anim na bansa kung saan ito ang namahala sa automated elections, tatlo sa bansang ito ay nagkaron ng failure of election at ito ay dahil sa voting machines. Ang kontrobersya sa mga katatapos na eleksyon na ito na pinangasiwaan ng Miru ay kinakitaan din ng pandaraya o fraud at nawalan ng tiwala ang mga botante sa gitna ng recounts ng mga balota at paulit-ulit na botohan.

Samantala, ang presidential elections sa bansa noong 2022 ay nagkaroon lamang ng kakaunting problema na agad din namang nasolusyunan at mabilis na nakapagpalabas ng resulta ng eleksyon. Maging ang independent third-party observers ay walang nakitang ebidensya ng dayaan noong 2022 national polls.

Ang Pilipinas ay nagtatamasa ng maayos at may kredibilidad na sistema ng eleksyon mapa-lokal man o national simula nang ito ay lumipat sa fully automated voting and counting noong 2010 presidential polls.

Dahil dito ay nagpahayag ang Democracy Watch na : “deep concern over the participation of Miru, a bidder whose recent election projects in Iraq and the Democratic Republic of the Congo have ended in catastrophic failures and whose numerous deals worldwide have been questioned.”

Ang Democracy Watch, ay official observer sa ongoing procurement process ng Comelec sa halalan sa isang taon, ito ay nagpalabas ng pahayag matapos na magdeklara ang Comelec ng kabiguan sa unang yugto ng bidding para sa P18.83-billion contract, kung saan ang consortium sa pangunguna ng Miru ang siyang nag-iisang bidder.

Sa partikular, ang bid documents ng Miru ay “incomplete” at kulang sa English translation, ito mismo ang sinabi ng special bid and awards ng Comelec.

Ang nakataya dito ay ang pinakamalaking election automation contract sa kasaysayan ng bansa.

“As steadfast partners of the Comelec in electoral reform, we are alarmed by reports of Miru’s technology malfunctioning in a staggering 70 percent of voting stations on day one of the recent Iraqi elections, forcing authorities to revert to manual count and causing widespread chaos and wholesale erosion of public trust,” Democracy Watch lamented.

“In Congo, as much as 45.1 percent of the Miru-supplied machines experienced breakdowns and technical errors, delaying voting and throwing voters into confusion,” pahayag ng Democracy Watch.

Base sa pinakahuling reports, nasa pagitan ng 30 percent at 75 percent ng vote counting machines (VCMs) ng Miru ay pumalya sa eleksyon na ginanap sa Democratic Republic of the Congo gayundin sa Iraq. Noong 2022 Philippine elections, tanging 1.8 percent ng VCMs lamang ang nagkaron ng problema.

Dahil sa sira-sirang makina ng Miru ay napilitang magsagawa ng mano-manong bilangan, at nagkaroon pa ng mandato para sa recounts sa eleksyon sa Iraq noong 2018 at 2023, kung saan nabigo ang pagkakaroon ng automation.

Dahil sa hindi maaasahang South Korean company’s electronic voting system nagdeklara ng failed elections — kung saan inulit muli ang eleksyon sa lokal at national levels — sa Iraq sa parehong 2018 at noong isang taon, sa Kyrgyzstan noong 2021; maging sa Democratic Republic of the Congo noong 2023.

Para sa Democracy Watch, itong mga naranasan na kapalpakan ng Miru sa paghawak ng automated elections ay maaaring mangyari sa bansa kapag hindi pinag-aralang mabuti ng Comelec.

“We urge the Comelec to give Miru’s track record a thorough once-over as part of its due diligence, as it should with all suppliers. It might want to investigate the company’s alleged links to controversies in Congo and Argentina. Such concerns over hacking vulnerabilities and vote manipulation are so grave as to have prompted watchdog groups and independent experts to flag many fatal weaknesses in Miru’s technology publicly,” sabi pa Democracy Watch.

“We trust that the Comelec will raise these issues in the interest of ensuring the integrity of the 2025 elections. We cannot have counting machines failing at such a massive scale, as this would cause political instability in the country,” sabi pa nito.

“Before it’s too late, we appeal to the Comelec to act with utmost prudence and only consider vendors that demonstrably uphold the values of a secure, transparent, and genuinely credible Philippine election. Our very democracy is at stake. May wisdom and discernment reign in the procurement process,” ayon sa Democracy Watch.

Ang ikalawang yugto ng public bidding para sa susunod na taong automated election system provider ay nakatakdang gawin sa susunod na buwan.